بسمه تعالي

کتابخانه الکترونيکی كوستيا

 

كوستيا به عنوان بزرگترين کتابخانه روی خط اينترنت  پايگاهی است که وظيفه آن  ارائه خدماتي نرم افزاري جهت تسهيل در نوشتن تحقيق و پايان نامه از طريق اينترنت می باشد.

هم اكنون بيش از دو هزار دانشگاه و دانشكده از بيش از 170 كشور جهان در اين كتابخانه الكترونيكي مشترك هستند و از امکانات آن استفاده می_­کنند.

 

 

در حال حاضر متن كامل بيش از 1000000 جلد كتاب و مقاله و نشريه، در رشته­ها و موضوعات مختلف علمي، در اين كتابخانه مجازي معتبر و مشهور وجود دارد. با استفاده از اين كتابخانه مي­توان از امكانات پيشرفته و مفيدي همچون؛ جستجوي پيشرفته، ايجاد خودكار پي­نوشت­ها، منابع و مآخذ و كتاب­شناسي، امكانات رنگی کردن و برجسته­سازي برخي از واژگان يا قسمتی از متن، علامت گذاري، حاشيه نويسي و... بهره مند شد. كليه تغييرات هر كاربر در پوشه شخصي جداگانه­اي ذخيره مي­شود. در اين كتابخانه مي­توان بدون عضو شدن جستجو كرد اما براي مشاهده متن كامل و ساير خدمات بايد عضو شد.

شروع كار با كوستيا:

براي استفاده از خدمات اين كتابخانه بايد مشترك شد. البته بايد به اين نکته توجه داشت که هر مشتركي مي­تواند در يك زمان معين فقط يك­ بار به كتابخانه كوستيا متصل شود. در اين پايگاه به شکل­های زير مي­توان مشترك شد:

الف) ماهانه: 95/19 دلار براي هر ماه؛

د) فصلي: 95/44 دلار براي هر فصل؛

ه) ساليانه: 95/99 دلار براي هر فصل.

بنابراين اشتراك ساليانه بسيار مقرون به صرفه خواهد بود.

اين كتابخانه فقط براي اعضاء و مشتركين خود نرم افزاري را با نام (Curunet) (با ارزش 40 دلار) به طور رايگان عرضه مي­كند كه علاوه بر امكان دسترسي به تمامي قابليت­هاي كوستيا امكان دسترسي به اطلاعاتي از قبيل نقشه­ها، زندگي نامه­ها، رخدادها و اطلاعات آموزنده ديگري از صدها كتاب معتبر، امكان استفاده از فرهنگ لغت فقط با يك كليك، و... را فراهم مي­سازد.

قبل از آغاز ثبت نام سرويس، كوستيا رايانه كاربر را بررسي كرده و ضمن تشخيص سيستم عامل و مرورگر آن، نيازمنديهاي ضروري را براي استفاده بهينه از كتابخانه اعلام مي­كند.

چنانچه كاربر نام كاربري يا كلمه عبور خود را فراموش كند با نوشتن هر كدام كه فراموش نشده و نشاني پست الكترونيكي كه در هنگام ثبت نام به كوستيا معرفي كرده است، نام كاربري يا كلمه عبور فراموش شده خويش را مي­تواند بازيابي كند.

 

 

 

نيازمنديها:

همچنان كه گفته شده پيش از ثبت نام، كوستيا اعلام مي­كند كه مرورگر و سيستم عامل كاربر چيست و در مواقع ضروري براي استفاده بهينه و بهره­گيري از همه قابليت­هاي كوستيا ممكن است مواردي متفاوتي را پيشنهاد كند. نكته بسيار مهم اين كه اگر در هنگام ثبت نام كاربري بخواهد كه بدون نيازمنديها و تركيب (Configuration) پيشنهادي اين پايگاه، به سرويس كوستيا متصل شود، ممكن است از همه توانمندي­هاي سرويس بهره كامل نبرده و با مشكلاتي مواجه شود كه در اين صورت عوامل پشتيباني كوستيا مسؤوليتي نخواهند داشت.

جستجو در كوستيا:

كوستيا دو نوع جستجو را در اختيار كاربران قرار مي­دهد:

الف) جستجوي ساده؛

ب) جستجوي پيشرفته.

در جستجوي ساده مي­توان يك يا چند واژه را در كادر جستجو وارد كرده و جستجو را در يك يا چند و يا همه موارد زير محدود كرد:

كتاب­ها، ژورنال­ها، مجلات، روزنامه­ها، دايرة المعارف و موضوعات تحقيقي.

در قسمت جستجوي پيشرفته علاوه بر قابليت فوق، امكان محدود كردن جستجو در عنوان، نويسنده، موضوع، ناشر، محتوا و سال نشر وجود دارد. همچنين در اين قسمت مي­توان از عملگرهاي منطقي AND، OR، NOT و عملگر " براي جستجوي دقيق عبارت استفاده كرد.

 

 

 

نكاتي در مورد جستجو در كوستيا:

1. اين پايگاه نسبت به حروف بزرگ حساس نيست و واژگان جستجو را در هر دو صورت (با حروف بزرگ و كوچك) يكسان تلقی می­کند.

2. از پرانتز ( ) مي­توان براي تركيب عملگرهاي بولين استفاده كرد و بيش از يك عملگر در بين واژگان استفاده كرد.

3. عملگر كوته سازي يا كوته نويسي (Truncation) براي جستجوي يك واژه با حروف آخر متفاوت كاربر دارد.

مانند: Comput* براي جستجوي Cumputer، Computwrs، Computing، Computerized و ...

4. بعد از انجام يك جستجو و با فعال كردن گزينه (Search within results) مي­توان در داخل نتائج به دست آمده جستجو كرد.

5. در بخش جستجوي پيشرفته مي­توان واژگان جستجو را در فيلدهاي مختلف وارد كرده و محدوده­هاي مختلفي را با هم تركيب كرد مثلا، هم در فيلد مخصوص عنوان، هم در فيلد مخصوص موضوع و هم نويسنده الفاظ را وارد کرد.

6. در جستجوي پيشرفته و در فيلد مخصوص تعيين سال نشر به سه گونه مي­توان عمل كرد: 1. تعيين تاريخي جهت جستجو در آثار منتشر در قبل از آن تاريخ (Before) 2. تعيين تاريخ آثار منتشر شده در بعد از آن تاريخ (After) و 3. تعيين دقيق تاريخ انتشار (Exact).

7. بايد توجه داشت كه فيلد عنوان (title) شامل عنوان اصلي و فرعي کتاب و نشريه، فيلد نويسنده شامل نام نويسنده يا نويسندگان، همكاران، و حتي ويراستار (Editor) يا اگر هر بخشي از كتاب نويسنده خاصي داشته باشد شامل اسامي همه آنها مي­باشد و بخش موضوع (Subject) شامل موضوع يا موضوعات اصلي كتاب يا نشريه مي­باشد. شايان ذكر است كه كوستيا در اين خصوص از عناوين موضوعي كتابخانه كنگره آمريكا استفاده مي­كند.

8. در کوستيا علاوه بر جستجوی کليد واژه­ای، مي­توان از طريق مرور موضوعي كتاب­ها (بر اساس موضوعات كنگره) به مرور و جستجو پرداخت.

 

نمايش نتايج

 

 

 

در صفحه نمايش نتايج ابتدا نتايج به دست آمده از هر يك از كتاب­ها، ژورنال­ها، مجلات، روزنامه­ها و موضوعات تحقيقي را ذكر كرده سپس از هر كدام 5 عدد را در همان صفحه نمايش مي­دهد. به علاوه در كنار هر يك از نتايج كادر كوچكي وجود دارد كه با علامت زدن هر كدام مي­توان سپس با استفاده از گزينه (Read checked resuls) متن آنها را مشاهده كرد.

در نتايج هر جستجو مورد زير ذكر مي­شوند:

 - عنوان كتاب يا مقاله

 - نويسنده

 - انتشارات و سال انتشار

 - موضوع

 - چكيده­اي از كتاب كه واژگان جستجو هم در آن وجود دارد.

 

استفاده از فضاي كار  (Work Space)

 

 

پس از عضو شدن در كوستيا فضاي خصوصي معيني براي مشترك ايجاد مي­شود كه بدان فضاي كار گفته مي­شود. تمامي پروژه­هاي ساخته شده توسط كاربر به علاوه پروژه پيش فرض در اين فضا وجود دارند.

در قسمت فضاي كار كارهاي زير قابل انجام است:

-  ايجاد و سازماندهي پروژه­ها براي ذخيره سازي ابعاد و بخش­هاي مشخصي از تحقيق مانند قسمت های رنگی شده، پاورقی ها و ... .

-  ايجاد خودكار كتابشناسي با شيوه مورد دلخواه (شش شيوه براي ذكر منابع و كتاب شناسي وجود دارد مانند شيوه MLA، CMS، APA و...)

 

 

 

 

 - مشاهده (نمايش) و چاپ محتواي همه تغييرات به صورت يكپارچه مذکور و يكي شده.

 تمامي اطلاعات كاربر كه در بخش فضاي كار قرار دارد در سرور مطمئن كوستيا جاي گرفته و هيچ فضايي از كاربر اشغال نمي­  كند.

در كوستيا مي­توان به اندازه دلخواه پروژه درست كرد؛ يكي براي تحقيق تاريخي، ديگري براي تحقيق حقوق و... اما همواره كوستيا پروژه پيش فرض را به شما نمايش خواهد داد. و تمامي كارها و تغييرات شما از جمله حاشيه نويسي، نقل قول، كتابشناسي در همين پروژه پيش فرض ذخيره خواهد شد.

براي اولين بار كه به كوستيا متصل مي­شويد، كوستيا پروژه جاري را به عنوان پروژه پيش فرض قلمداد مي­كند. قابل ذكر است كه هم زمان نمي­توان به چندين پروژه دسترسي داشت. پروژه جاري در زماني كه كار بر روي فضاي كار انجام مي­شود باز و فعال است. محتويات هر پروژه­اي را در بخش فضاي كار مي­توان به صورت دلخواه و به ترتيب نوع تغييرات تنظيم كرد. مثلا بر حسب نوع (type) تغييرات بدين صورت كه در هر پروژه ابتدا حواشي، سپس صفحات رنگي شده و... فهرست مي­شوند.

از طريق بخش فضاي كار مي­توان به انواع علائم­ها و تغييراتي كه در پروژه­هاي مختلف انجام داده شده است دسترسي پيدا كرد. به عنوان مثال در هر پروژه­اي پيوندي به يادداشت­ها و حاشيه­ها (Notes) علامت­ها (bookmark) بخش­هاي رنگي شده (Highlight)، صفحاتي كه از آنها نقل قول شده است (Cited pages) و قفسه كتاب (Bookshelf) و... وجود دارد كه با كليك بر روي هر كدام به صفحه اصلي منتقل مي­شود.

در بخش فضاي كار امكان تغيير نام و حذف يك پروژه وجود دارد. اما براي حذف يك پروژه ابتدا بايد تمامي فايل­هاي آن حذف شود. البته امكان حذف تنها يك يا چند فايل از داخل يك پروژه هم وجود دارد.

يكي از امكانات جالب فضاي كار امكان تعيين و محدود كردن نمايش انواع فايل­هاست. يعني مي­توان تعيين كرد كه فقط يك يا چند نمونه از فايل­ها (حواشي و ...) را نمايش دهد.

 

محيط (خواندن) قرائت (Read)

 

 

 

در محيط قرائت قابليت­ها و ويژگي­ ارزنده بسياري وجود دارد كه از مهم­ترين آنها عبارتند از:

 - امكان اتصال و پيوند از يك كتاب يا نشريه به كتاب و نشريه ديگر از طريق پيوند­هاي مختلف

 - امكان حاشيه زني (توسط ايجاد ستاره) در هر جايي از كتاب

-  امكان رنگي كردن بخش­هايي از متن به رنگ­هاي مختلف و دلخواه. همچنين می­توان پيوندی به بخش های رنگی شده ايجاد    کرد.

 - امكان علامت گذاري (Bookmark)

 - امكان انتخاب بخشي از متن و انتقال آن به محيط Word با ذكر خودكار مآخذ به 6 شيوه استاندارد رايج در زبان انگليسي           (امكان انتخاب ايجاد منابع و كتابشناسي بصورت پاورقي (Footnote) يا در آخر (endnote). همچنين اسم کتاب يا نشريه در    پاورقی به منبع اصلی پيوند دارد استادان بتوانند اعتبار و صحت نقل قول را راحت­تر بسنجند.

 - امكان چاپ بخشي از كتاب با حفظ تمامي كارهاي انجام شده توسط كاربر در چاپ مثلا صفحات رنگي شده به صورت خاكستري كم رنگ يا چنانچه در جايي نقل قول كرده يا حاشيه­اي زده است در انتهاي متن چاپ شده به صورت خود كار درج مي­شود.

براي پيمودن صفحات از شيوه­هاي مختلفي مي­توان عمل كرد از جمله:

 - با استفاده از دكمه­هاي صفحه بعد و صفحه قبل

 - نوشتن شماره صفحه مورد نظر (با احتساب شماره صفحه اصلي كتاب)

 - با استفاده از پيوندهاي موجود در داخل متن كتاب

 - از طريق فهرست اصلي كتاب

 - از طريق جستجوي واژه يا عبارتي در داخل كتاب

 -  با استفاده از ايندكس كتاب (در اين بخش همانند معجم مفهرس واژگان و الفاظ كليدي هر كتاب به ترتيب حروف الفبا تنظيم
    شده و شماره صفحات واجد آن كلمات در مقابل آن به صورت پيوند دار درج شده است.)

 

 

 

-      

 

گفتني است كه در بخش قرائت نيز مي­توان به اندازه دلخواه پروژه درست كرد و كارهايي از قبيل تغيير نام، حذف، افزودن كتابي به قفسه مورد علاقه شخصي و... در آن انجام داد.

يكي از قابليت­هايي خوب بخش قرائت استفاده از فرهنگ لغت و دايره المعارف است كه براي يافتن معاني و توضيحات در رابطه با الفاظ مبهم و ناآشنا بسيار مفيد است.

يكي ديگر از قابليت­هاي خوب اين بخش اين است كه چنانچه واژه­اي را در يك كتاب جستجو كنيد ضمن نشان دادن صفحات واجد آنها واژگان جستجو را در آن صفحات به صورت برجسته (رنگ زرد) نمايش مي­دهد و همانند نرم افزارهاي مركز تحقيقات قابليتي جهت بزرگتر كردن محيط متن و ناپديد كردن سايرگزينه­ها و بالعكس وجود دارد.

 

 

براي نمايش نحوه صفحات و خطوط دو شيوه وجود دارد:

الف) نمايش به صورت صفحه آرايي اصلي كتاب

ب) نمايش به صورت تنظيم كوستيا (Screen Friendly)

 

 

شبكه اطلاع­رساني نور

بخش پژوهش     

ارديبهشت 1384